معرفی و تحقیق سبک تفسیری کشف الاسرار و عدة الابرار

معرفی و تحقیق سبک تفسیری کشف الاسرار و عدة الابرار
«دفاع رساله علمی- تحقیقی»
----------------------------------------------------------
اکادمی علوم- کابل: معاون سرمحقق محمد یوسف حازمی عضو علمی انستیتوت تفسیر و علوم القرآن، معاونیت علوم اسلامی اکادمی علوم افغانستان، رساله علمی- تحقیق خویش را تحت عنوان (معرفی و تحقیق سبک تفسیری کشف الاسرار و عدة الابرار) تکميل و به تاریخ ٤/ ١٢/ ١٣٩٨ از آن دفاع کرد.
موصوف در باره کشف الاسرار و عدة الابرار چنین گفتند:
کشف الاسرار و عدة الابرار نام تفسیری است که رشید الدین ابوالفضل میبدی آن را در قرن ششم هجری قمری در سه نوبت به صورت ابتکاری تألیف نموده است. در نوبت اول: تفسیری ظاهری آیات، در نوبت دوم: تفسیر آیات به طریقه عامه مفسران تفاسیر بالروایة و در نوبت سوم: تفسیر آیات به سبک عارفان و ارباب سلوک، صورت گرفته است. این تفسیر در حقیقت شرح و تفصیل تفسیر خواجه عبدالله انصاری است که تحت عنوان (تفسیر الهروی) به زبان عربی تألیف نموده بود، حدود سی و نه یا چهل سال بعد از وفات خواجه انصاری، تفسیر وی که نهایت معجز و موجز بود و از فهم عامه بالا بود، توسط میبدی که یکتن از شاگردان یا ارادتمندان او می باشد، شرح شد؛ ولی فعلاً از اصل تفسیر خواجه چیزی در دست نیست و شرح آن که در ده جلد بزرگ نوشته شده است، در اختیار ما قرار دارد. آغاز این شرح در سال ۵۲۰ هـ ق شده و از تاریخ پایان آن اطلاعی در دست نیست.
این کتاب عظیم که در حقیقت یک گنج ادبی، فرهنگی، دینی و عرفانی می باشد و به یکی از زبان های ملی تألیف شده تا سال ۱۳۲۵ هـ. ش خبری از آن نبود تا اینکه در سنۀ مذکور توسط یکی از مستشرقان مقاله ای در مورد آن تحریر گردید و مزایای آن در مقاله تذکر داده شد.
و سر انجام به اهتمام آغای علی اصغر حکمت در سال ۱۳۳۱هـ. ش برای اولین بار پس از جمع آوری نسخ خطی از کابل، هرات، استانبول و مقایسه و مقابله آن نسخ با هم، تصحیح و تنقیح آن توسط پوهنتون تهران، به چاپ رسید و بعد از آن بارها تجدید چاپ شد.
در رابطه به این کتاب بزرگ و معرفی سبک و روش تفسیر آن کار بسیار اندکی بصورت ضمنی صورت گرفته است، ولی تا هنوز اثر مستقلی با این مفردات، فصول و مباحث در معرفی تفسیر کشف الاسرار و سبک تفسیری آن صورت نگرفته است.